• An Image Slideshow
  • An Image Slideshow

Δράση Σχολείου

ΑΛΛΑΓΗ ΣΤΗ ΛΟΓΙΚΗ ΤΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΠΡΟΑΙΡΕΤΙΚΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ (ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΑ, ΑΔΕΛΦΟΠΟΙΗΣΕΙΣ  ΣΧΟΛΕΙΩΝ  ΚΑΙ ΑΛΛΑ)                                                                                                                                                
    
 
ΠΡΟΑΙΡΕΤΙΚΗ ΔΡΑΣΗ ΣΧΟΛΕΙΟΥ
 
 
Σύμφωνα με το θεσμικό πλαίσιο του Υπουργείου για τις πολιτιστικές δραστηριότητες και τις αδελφοποιήσεις σχολείων, το 1ο Πειραματικό Γυμνάσιο Θεσσαλονίκης κατά το σχολικό έτος 2001-2002 αδελφοποιήθηκε με το Γυμνάσιο Αγίου Δομετίου Λευκωσίας Κύπρου, με μια σειρά από πολιτιστικές και άλλες δραστηριότητες που περιελάμβαναν: ανταλλαγές επισκέψεων, ανταλλαγές βιβλίων, αλληλογραφία, θεατρικές και μουσικές εκδηλώσεις, παραδοσιακούς χορούς, ζωγραφική, επισκέψεις σε μουσεία, ιστορικούς και αρχαιολογικούς χώρους, συνεντεύξεις στα ΜΜΕ, οργάνωση συνεδρίων.                                                              
 
Σκοπός της δράσης:  Η ενεργοποίηση διδασκόντων και διδασκομένων σε ενδοσχολικό και εξωσχολικό επίπεδο, η διεύρυνση του ρόλου του σχολείου και το άνοιγμα του σχολείου στην ευρύτερη κοινωνία.
 
Επί μέρους στόχοι:
  • Η αισθητική καλλιέργεια των μαθητών, η δημιουργική έκφραση, η επικοινωνία, η καλλιέργεια της αλληλογνωριμίας και των στενών διαπροσωπικών σχέσεων, η κοινωνικοποίηση των μαθητών, η περαιτέρω ενημέρωση και ευαισθητοποίηση για κοινωνικοπολιτικά θέματα όλων των συμμετεχόντων (γονέων, μαθητών, καθηγητών) καθώς και του ευρύτερου κοινωνικού συνόλου, η συνειδητοποίηση της πολιτιστικής κληρονομιάς και παράδοσης, η ανταλλαγή ιδεών, η προώθηση της ιστορίας και του πολιτισμού γενικότερα μέσα σε ένα ευρύτερο διαπολιτισμικό πλαίσιο, σε ένα σχολείο που θα είναι ανοιχτό προς την κοινωνία και θα αλληλεπιδρά με το κοινωνικό περιβάλλον.
  • Να αποτελέσει το σχολείο χώρο αξιοποίησης των δυνατοτήτων του ανθρώπινου δυναμικού του κινητοποιώντας τους μαθητές για δημιουργική δράση, αυτενέργεια, πρωτοβουλία ,συλλογική δραστηριότητα, συμμετοχή στην ομάδα ,ανάληψη ευθυνών.
  • Να ενισχυθεί το ανθρώπινο πρόσωπο του σχολείου με δραστηριότητες ανθρωπιστικού περιεχομένου και με έννοιες της φιλαλληλίας, της αλληλεγγύης, της αλληλοκατανόησης, της αλληλεπίδρασης.
  • Να προωθήσει την αποτελεσματική και γόνιμη συνεργασία διδασκόντων -γονέων-μαθητών μέσα στη σχολική κοινότητα και να τη διευρύνει και με άλλους εκπαιδευτικούς, κοινοτικούς και κοινωνικούς φορείς.
  • Να αποκομίσουν οι μαθητές γνώση μέσα από μια άμεση βιωματική εμπειρία, προσωπική επαφή και συγκίνηση.
  • Να ανοίξει ένας δίαυλος επικοινωνίας ανάμεσα σε σχολεία ακριτικών περιοχών του ελλαδικού χώρου με σταθερή διάρκεια και συνέχεια μέσα στο χρόνο.
 
ΥΛΟΠΟΙΗΣΗ  ΔΡΑΣΗΣ
 
Μετά από τη  θετική ανταπόκριση του συλλόγου των καθηγητών και το ενδιαφέρον των μαθητών για την υλοποίηση της ιδέας της αδελφοποίησης, κρίθηκε σκόπιμο η δραστηριότητα να ολοκληρωθεί σε δύο φάσεις. Η πρώτη θα περιλάμβανε την επίσκεψη μιας αντιπροσωπείας του 1ου Πειραματικού Γυμνασίου στην Κύπρο(Νοέμβριο του 2001),και η δεύτερη την επίσκεψη αντιπροσωπείας του Γυμνασίου Αγίου Δομετίου Κύπρου στη Θεσσαλονίκη (Μάρτιο του 2002).    
 
Η μορφοποίηση του προγράμματος συνολικά θα διαμορφώνονταν μέσα από μια ανιχνευτική πορεία ενδιαφέροντος όλων των συμμετεχόντων. 
 
  • Ακολούθησε περαιτέρω συζήτηση με τους μαθητές για προτάσεις, ιδέες και εθελοντική συμμετοχή στη δραστηριότητα, ενημέρωση και συζήτηση με τους γονείς των μαθητών και κάλεσμα των ίδιων καθώς και άλλων εθελοντών που θα ήθελαν να εμπλακούν και να συνεισφέρουν με οποιοδήποτε τρόπο (ιδιώτες, τράπεζες, υπουργείο Μακεδονίας – Θράκης, Δήμος Θεσσαλονίκης).                          
  • Την προετοιμασία και τη συνολική ευθύνη της δραστηριότητας, ανέλαβαν τρεις καθηγητές του σχολείου διαφορετικών ειδικοτήτων και τριάντα εθελοντές μαθητές.
  • Ξεκίνησε μια σειρά επαφών δια αλληλογραφίας  με το σχολείο του Αγίου Δομετίου, για τον περαιτέρω σχεδιασμό των δράσεων.
  • Συγκροτήθηκε στο σχολείο θεατρική ομάδα, ομάδα μουσικής και παραδοσιακών χορών.
  • Οι εμπλεκόμενοι καθηγητές και μαθητές ανέλαβαν την πρωτοβουλία ανεύρεσης έντυπου υλικού σχετικού με την ιστορία, τον πολιτισμό και τις παραδόσεις της Μακεδονίας, που θα προσφέρονταν κατά την επίσκεψη στην Κύπρο.
  • Στη διάρκεια της  εβδομαδιαίας παραμονής μας στην Κύπρο, συντελέστηκαν τα εξής:
  • Οι μαθητές φιλοξενήθηκαν από Κυπριακές οικογένειες και παρακολουθούσαν καθημερινά τα μαθήματα του σχολείου.
  • Σε ανοιχτή εκδήλωση που οργανώθηκε από το εκεί σχολείο, το σύλλογο γονέων και το δήμο Αγίου Δομετίου, παρουσιάστηκαν θεατρικά δρώμενα και από τα δυο σχολεία, τραγούδια και παραδοσιακοί χοροί της Μακεδονίας και της Κύπρου και έγιναν προσφωνήσεις, χαιρετισμοί και ομιλίες από τους συμμετέχοντες.
  • Για να τονιστεί η σημαντικότητα του γεγονότος, δόθηκαν συνεντεύξεις στα τοπικά Μέσα Ενημέρωσης από μαθητές και καθηγητές.
  • Πραγματοποιήθηκαν επισκέψεις σε αρχαιολογικούς χώρους, μουσεία, μνημεία και περιοχές  της Κύπρου και υπήρξε συμμετοχή σε ενδοσχολικές και εξωσχολικές δραστηριότητες. Όλοι οι συμμετέχοντες μαθαίναμε πράγματα που κανένα σχολικό εγχειρίδιο δε θα μπορούσε να μας διδάξει.
  • Η όλη δραστηριότητα διεξαγόταν μέσα σε κλίμα ενθουσιασμού, συγκινησιακής φόρτισης, ένθερμων εκδηλώσεων φιλοξενίας και άμεσης διαπροσωπικής επαφής.
  • Η δεύτερη φάση της αδελφοποίησης, πραγματοποιήθηκε στη Θεσσαλονίκη το Μάρτιο του 2002, με την επίσκεψη τριάντα περίπου Κυπρίων μαθητών και τεσσάρων συνοδών καθηγητών του Γυμνασίου Αγίου Δομετίου. Μετά από συζήτηση όλων των εμπλεκομένων, θεωρήθηκε σκόπιμο ο χαρακτήρας της δράσης να είναι ανάλογος με αυτόν της Κύπρου, για να έχουν και οι Κύπριοι μαθητές μια ανάλογη με τους μαθητές της Θεσσαλονίκης εμπλοκή  και μια άμεση βιωματική εμπειρία.    
  • Έτσι ο χαρακτήρας της δράσης, ήταν ανάλογος μ’ αυτόν της Κύπρου. Διαμονή των μαθητών σε οικογένειες, παρακολούθηση των μαθημάτων του σχολείου, επίσκεψη σε αρχαιολογικούς χώρους, μουσεία, μνημεία, ιστορικούς και άλλους σημαντικούς  χώρους της πόλης της Θεσσαλονίκης και της Μακεδονίας.
  • Η δραστηριότητα ολοκληρώθηκε με δύο ανοιχτές εκδηλώσεις στην Εταιρεία Μακεδονικών Σπουδών και τη Λέσχη Αξιωματικών Θεσσαλονίκης, όπου παρευρέθησαν μαθητές, καθηγητές, γονείς, άλλα σχολεία, προϊστάμενοι γραφείων Μέσης Εκπαίδευσης, εκπρόσωποι του Υπουργείου και άλλοι.                                    
  • Οι μαθητές του 1ου Πειραματικού Γυμνασίου, ιδιαίτερα  ευαισθητοποιημένοι μετά την επίσκεψή τους στην Κύπρο από όσα βίωσαν εκεί, κατέθεσαν την προσωπική τους εμπειρία με  μοναδική ευαισθησία και παραστατικότητα. Επίσης, η ευαισθητοποίηση όλων σχετικά με τον Κυπριακό αγώνα, δημιούργησε την επιθυμία σχεδιασμού της παρουσίασης θεατρικού έργου με θέμα την αντίσταση και τον αγώνα του Κυπριακού λαού.
  • Γενικά  η εκδήλωση περιλάμβανε θεατρικά δρώμενα, τραγούδια της Μακεδονίας και της Κύπρου, παραδοσιακούς χορούς, ομιλίες, χαιρετισμούς, ανταλλαγές αναμνηστικών πλακετών, δίνοντας έμφαση στο γεγονός της αδελφοποίησης και στη σημασία του.
  • Ακολούθησαν συνεντεύξεις μαθητών και καθηγητών στα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης για το σκοπό  της δράσης και για την εμπειρία τους κατά τη διάρκειά της, με την προσδοκία να ευαισθητοποιηθεί η κοινή γνώμη και να αποτελέσει η δράση αυτή παράδειγμα για  ενεργοποίηση και άλλων σε παρόμοιες δραστηριότητες.
  • Οι αμοιβαίες υποσχέσεις που δόθηκαν για συνέχιση της επικοινωνίας των δύο σχολείων, υλοποιήθηκαν το Δεκέμβριο του 2002, όταν το 1ο Πειραματικό Γυμνάσιο, κατά τη διάρκεια της εβδομαδιαίας επίσκεψής του στην Κύπρο, συμμετείχε ενεργά σε συνέδριο που διοργάνωσε ο Δήμος Αγίου Δομετίου με τη συνεργασία του συλλόγου των καθηγητών του Γυμνασίου Αγίου Δομετίου, το σύλλογο γονέων και το Υπουργείο Παιδείας Κύπρου. Το θέμα του συνεδρίου «Το αποτελεσματικό σχολείο», ήταν ενταγμένο στην ευρύτερη θεματική ενότητα της δράσης «Ελλάδα – Κύπρος - Πολιτισμός». Όσα είχαν προηγηθεί, δημιούργησαν την ανάγκη να τονιστεί στο συνέδριο, ότι αποτελεσματικό είναι το σχολείο εκείνο που σέβεται την προσωπικότητα και την  αξιοπρέπεια των μαθητών του, που αξιοποιεί το δυναμικό τους, που δοκιμάζει νέες ιδέες, που αφουγκράζεται τον παλμό της καθημερινότητας, που διευκολύνει τη σχέση σχολείου-οικογένειας-κοινωνίας, που ευαισθητοποιεί, που κινητοποιεί, που δρα. Η δραστηριότητα αυτή διανθίστηκε με εκδηλώσεις πολιτιστικού περιεχομένου ποικίλης μορφής.
  • Η γόνιμη αυτή συνεργασία και δημιουργικότητα μέσα από ένα προαιρετικό εκπαιδευτικό πρόγραμμα, οδήγησε σε έναν περαιτέρω σχεδιασμό οργάνωσης συνεδρίου από το 1ο Πειραματικό Γυμνάσιο, κατά το σχολικό έτος 2003-2004 στη Θεσσαλονίκη, με θέμα «Τα Προαιρετικά Εκπαιδευτικά Προγράμματα στο σύγχρονο σχολείο», με τη συμμετοχή του  σχολείου του Αγίου Δομετίου της Κύπρου, κατά την επικείμενη επίσκεψή του στη Θεσσαλονίκη.
  • Έτσι το γεγονός μιας βαθιάς επικοινωνίας, μιας ουσιαστικής και αποτελεσματικής συνεργασίας δύο σχολείων, που ξεκίνησε το Νοέμβριο του 2001, ενέχει την προοπτική να συνεχίζεται και να διευρύνεται με ποικίλους τρόπους, ανάλογα κάθε φορά με τις ανάγκες και τα ενδιαφέροντα των συμμετεχόντων.
 
                                                  
 
    ΑΠΟΤΙΜΗΣΗ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ
 
 
    Λαμβάνοντας υπ’ όψιν την προφορική και γραπτή καταγραφή της εμπειρίας των μαθητών που συμμετείχαν ενεργά στη συγκεκριμένη δράση, τις απόψεις και θέσεις των γονέων, τις απόψεις, σκέψεις και προβληματισμούς των εκπαιδευτικών του σχολείου, τις απόψεις και θέσεις του ευρύτερου κοινωνικού συνόλου, τη θετική ανατροφοδότηση των ενεργά και παθητικά συμμετεχόντων, καθώς και τη δική μου βιωματική εμπειρία από την άμεση προσωπική εμπλοκή, καταθέτω τα εξής:
  • Οι μαθητές, καθώς επιλέγουν εθελοντικά τη συμμετοχή τους στη δράση και  δεν είναι υποχρεωμένοι από το αναλυτικό πρόγραμμα, ούτε και αξιολογούνται με το συμβατικό τρόπο αξιολόγησης, αναλαμβάνουν πρωτοβουλίες, ευθύνες, αυτενεργούν, εκφράζονται πιο δημιουργικά και αυθόρμητα μέσα στη δυναμική της ομάδας, επικοινωνούν ουσιαστικά και άμεσα, αφήνουν να συγκινηθούν και να νιώσουν, συνεργάζονται γόνιμα, δείχνουν πνεύμα αλληλεγγύης και κατανόησης και συνδιαμορφώνουν τη δραστηριότητα στη διαδικασία της εκτέλεσης. Ψυχαγωγούνται με την πραγματική σημασία της λέξης, απολαμβάνουν τη χαρά της δημιουργίας και τους καρπούς της δημιουργικής προσπάθειας, μέσα από ένα κοινό μοίρασμα με όλους τους εμπλεκόμενους. Συμβαίνει αυτό που λέει ο Rogers στο  Οn becoming a person, ότι το άτομο δημιουργεί πρωταρχικά επειδή είναι ικανοποιητικό σ’ αυτό, επειδή μέσα από αυτή τη συμπεριφορά νιώθει να αυτοπραγματώνεται. Και άπαξ και έχει δημιουργήσει, επιθυμεί να μοιραστεί αυτή την καινούρια πτυχή του σε σχέση με το περιβάλλον του, με άλλους.  Έτσι οι μαθητές δημιουργούν ζεστές και δυνατές σχέσεις τόσο μεταξύ τους όσο και με τους εμπλεκόμενους στη δραστηριότητα καθηγητές. Αποκτούν γνώσεις νιώθοντας και νιώθουν μαθαίνοντας, πράγμα που τους ικανοποιεί βαθιά.
  • Καταργούνται οι ιεραρχίες στο εσωτερικό του σχολείου και οι στερεότυποι ρόλοι μέσα από συν-κίνηση και συνδιαμόρφωση κοινών δράσεων διδασκόντων-διδασκομένων.
  • Δίνεται η δυνατότητα για εξω-διδακτική επικοινωνία δασκάλου-μαθητή, καθώς εμπλέκονται σε μια σχέση με κοινούς στόχους, όπου οι προθέσεις είναι γνήσιες και ειλικρινείς και δεν ορίζονται από κανένα κέντρο εξουσίας.
  • Η ισότιμη εμπλοκή στις δράσεις αυτές μαθητών με διαφορετική εθνολογική και πολιτισμική ταυτότητα, διευκολύνει την κατάργηση κοινωνικών στερεοτύπων και προκαταλήψεων, που θέτει πολλές φορές μαθητές διαφορετικών εθνοτήτων και κατώτερων κοινωνικών τάξεων στο περιθώριο της σχολικής ζωής. Είναι σημαντικό να τονιστεί, ότι στη δράση συμμετείχαν μαθητές διαφορετικών εθνοτήτων και πολιτισμικών επιπέδων, καθώς  και μαθητές με χαμηλή επίδοση σύμφωνα με την κατεστημένη συμβατική αξιολόγηση του σχολείου. Η ενεργός και αποτελεσματική εμπλοκή αυτών των μαθητών στη δραστηριότητα, έπαιξε σημαντικό ρόλο στον επαναπροσδιορισμό της θέσης και της αξίας τους στο σχολικό περιβάλλον, καθώς ανέδειξαν ικανότητες και δυνατότητες  που μέσα από τον καθιερωμένο τρόπο διδασκαλίας και μάθησης δεν είχαν τη δυνατότητα να αναδείξουν.
  • Δίνεται η δυνατότητα στον εκπαιδευτικό να βγει από ένα επαναλαμβανόμενο μηχανιστικό μοντέλο καθιερωμένης διδακτικής πράξης, να ερευνήσει, να δοκιμάσει και άλλες διδακτικές προσεγγίσεις καθώς και να ανταλλάξει ιδέες και προβληματισμούς  με συναδέλφους του, που μοιράζονται ανάλογες με αυτόν αγωνίες και οράματα. Του δίνεται η δυνατότητα να επαναπροσδιορίσει το ρόλο του, λαμβάνοντας υπ’ όψιν  και τις δικές του ανάγκες για έκφραση, δημιουργικότητα, επικοινωνία, αλλαγή μέσα από το νέο κάθε φορά και  το διαφορετικό, ώστε να μην τελματώνει και να μην αλλοτριώνεται. 
  • Το σχολείο γίνεται χώρος δράσης, ζύμωσης, ενεργητικής εμπλοκής και συνεργασίας καθηγητών, μαθητών, γονέων και άλλων κοινωνικών φορέων  και αλληλεπιδρά με άλλους κοινοτικούς και κοινωνικούς θεσμούς μέσα στην κοινωνική πραγματικότητα.
  • Οι τυχόν αντιδραστικές συμπεριφορές και στάσεις τόσο εντός όσο και εκτός  του σχολείου, αντιπαρέρχονται μέσα από το διάλογο και τη δυναμική  διεκδίκηση για υλοποίηση του στόχου, των εμπλεκομένων στη δράση.
  • Έτσι δημιουργείται ένα σχολείο με περισσότερο ανθρώπινο πρόσωπο, ανοιχτό   στην κοινωνία, που πέρα από την παροχή στείρας γνώσης, πληροφόρησης και  τεχνογνωσίας, γίνεται χώρος αξιοποίησης των δυνατοτήτων του ανθρώπινου δυναμικού του, καθώς βγαίνει από το ασφυκτικό πλαίσιο του αναλυτικού προγράμματος, την άκαμπτη, δομημένη λειτουργία του , υιοθετεί  πιο ευέλικτους και αποτελεσματικούς τρόπους πρακτικής και εκπαίδευσης και ενθαρρύνει την ατομική πρωτοβουλία, την έκφραση, τη συνεργασία, τη συλλογική προσπάθεια, τη συνδιαμόρφωση.
  • Επίσης ο θεσμός του σχολείου γίνεται μέσο πολιτισμικής ανταλλαγής, φορέας πολιτισμού και παράδοσης - κρατώντας όμως μια ενεργητική και κριτική στάση που εκφράζεται μέσα από άμεση, ενεργητική εμπλοκή και θέση - , χώρος ανταλλαγής ιδεών, συνειδητοποίησης και μετάδοσης της πολιτιστικής κληρονομιάς, δίαυλος επικοινωνίας με άλλες πολιτισμικές κοινότητες, διευρύνοντας έτσι και εμπλουτίζοντας το περιεχόμενό του.
  • Έτσι διαμορφώνεται σε κυψέλη πολιτισμού,  διαπολιτισμικής σύζευξης και ένωσης, σε χώρο ψυχικής και πνευματικής καλλιέργειας, ανοιχτό και σε διαρκή αλληλεπίδραση με τα κοινωνικά και πολιτιστικά δρώμενα μέσα στο κοινωνικό γίγνεσθαι.
  • Καταλήγοντας, είναι σημαντικό να τονιστεί, ότι τα εκπαιδευτικά προαιρετικά προγράμματα αυτά, δίνουν πολλές δυνατότητες και προοπτικές αλλαγής του θεσμού του σχολείου, μέσα σε ένα πιο διευρυμένο πλαίσιο δράσεων και εναλλακτικών εκπαιδευτικών και παιδαγωγικών προσεγγίσεων.  
  • Τα προαιρετικά αυτά προγράμματα δεν είναι πολυτέλεια, αλλά σημαντική ανάγκη και θα έπρεπε να τύχουν πιο υπεύθυνης αντιμετώπισης, τόσο από το επίσημο κράτος όσο και από τους άλλους εκπαιδευτικούς φορείς, καθώς διευκολύνουν τη διεύρυνση του ρόλου του σχολείου στη διαμόρφωση ενεργών ατόμων, υπεύθυνων πολιτών και στη διασύνδεση και αλληλεπίδραση του σχολείου με την κοινωνική ζωή και τον περιβάλλοντα χώρο. Αν και δεν  επιχειρούν ριζικές και ριζοσπαστικές λύσεις στο θεσμό του σχολείου, τουλάχιστο προτείνουν μια αλλαγή στη νοοτροπία του και στην κατεστημένη λογική του. Και η αλλαγή της λογικής αυτής αξιολογείται ως  σημαντική αναγκαιότητα, ώστε να μην καταλήξει το σχολείο ένας ξεπερασμένος, ξύλινος  θεσμός, χωρίς ευελιξία και ροή, που θα τον ακυρώσουν οι αληθινές ανθρώπινες  ανάγκες των σύγχρονων καιρών και οι προσδοκίες  για μια πιο ανθρώπινη και λιγότερο τεχνοκρατική κοινωνία.